Tin tức

7 Sai sót khiến quyết toán công trình bị giảm giá trị

10 Tháng 4, 2026

Quyết toán công trình thường bị giảm giá trị chủ yếu xuất phát từ 7 sai sót phổ biến mà chủ đầu tư và nhà thầu hay mắc phải. Bao gồm nghiệm thu khối lượng không đúng thực tế, áp sai định mức – đơn giá xây dựng, chi phí phát sinh không có phụ lục hợp đồng, thanh toán vượt giá trị hợp đồng… Hiểu đầy đủ và chi tiết hơn các lỗi phát sinh này thông qua bài viết của phần mềm ké toán EasyBooks bên dưới bạn nhé. 7-sai-sot-khien-quyet-toan-cong-trinh-giam-gia-tri-1

Mục lục

1. Vì sao quyết toán công trình thường bị giảm giá trị?
2. 7 sai sót khiến quyết toán công trình bị giảm giá trị
3. Hậu quả khi quyết toán công trình bị giảm giá trị
4. Cách hạn chế giảm giá trị quyết toán công trình

1. Vì sao quyết toán công trình thường bị giảm giá trị?

Trong quá trình quyết toán, cơ quan thẩm định sẽ đối chiếu toàn bộ hồ sơ với thực tế thi công, bản vẽ hoàn công, quy định pháp luật và định mức hiện hành. Bất kỳ sai sót nào về khối lượng, chi phí phát sinh hay hồ sơ pháp lý đều dẫn đến điều chỉnh giảm. Điều này không chỉ làm giảm doanh thu ghi nhận mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận, dòng tiền và nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp.

2. 7 sai sót khiến quyết toán công trình bị giảm giá trị

Dưới đây là 7 sai sót mà chủ đầu tư thường mắc phải khiến quyết toán công trình bị giảm giá trị:

2.1 Nghiệm thu khối lượng không đúng thực tế

Điều này xảy ra khi cơ quan thẩm định phát hiện khối lượng được ghi nhận ở các đợt thanh toán vượt hoặc không khớp với thiết kế, bản vẽ hoàn công, hoặc đơn vị đo không đúng. Trong quá trình kiểm toán, họ sẽ đối chiếu lại bản vẽ, hồ sơ hoàn công, nghiệm thu hiện trường nên sẽ cắt giảm phần khối lượng không đúng, từ đó dẫn đến việc giá trị quyết toán bị giảm.

2.2 Áp sai định mức – đơn giá xây dựng

Chủ đầu tư sử dụng định mức, đơn giá đã hết hiệu lực, không phù hợp với khu vực, loại công trình hoặc thời điểm thi công. Khi quyết toán, cơ quan có thẩm quyền áp lại định mức, đơn giá đúng quy định nên giá thành phần công việc bị điều chỉnh giảm.

2.3 Chi phí phát sinh không có phụ lục hợp đồng

Sai sót này phát sinh khi các chi phí phụ (phát sinh ngoài hợp đồng như di dời, chống lún, gia cố thêm…) không có phụ lục hợp đồng, biên bản thỏa thuận hoặc không được chủ đầu tư/thiết kế chấp thuận. Quyết toán chỉ tính những khoản có căn cứ hợp đồng, nên phần chi phí “tự ý” sẽ bị loại, dẫn đến giá trị công trình bị giảm.

2.4 Thanh toán vượt giá trị hợp đồng

Trong quá trình thanh toán, chủ đầu tư đã chi trả gần hoặc vượt quá giá trị hợp đồng (có hoặc không có điều chỉnh hợp đồng) nên đến quyết toán không còn đủ “room” để duyệt giá trị nữa. Cơ quan quyết toán sẽ căn cứ vào tổng giá trị hợp đồng được phê duyệt, không cho phép vượt, nên giá trị quyết toán bị cắt giảm.

2.5 Hồ sơ pháp lý dự án chưa hoàn chỉnh

Dự án thiếu giấy phép xây dựng, quyết định phê duyệt dự án, quyết định phê duyệt dự toán, điều chỉnh dự án, hoặc các hồ sơ pháp lý liên quan. Khi hồ sơ pháp lý không đầy đủ, cơ quan chức năng có thể không chấp nhận toàn bộ hoặc một phần chi phí, dẫn đến giá trị quyết toán bị giảm.

2.6 Hạch toán chi phí sai quy định

Sai sót xảy ra do hạch toán chi phí không đúng đối tượng, nhập nhầm chi phí công trình này sang công trình khác, hoặc tính lãi vay, chi phí quản lý, chi phí khác không đúng quy định. Kiểm toán khi quyết toán sẽ loại những khoản không đúng, kéo theo giá trị được chấp nhận giảm đáng kể.

2.7 Không rà soát nội bộ trước khi trình quyết toán

Lỗi xảy ra khi đơn vị thi công/chủ đầu tư không tổ chức kiểm tra nội bộ, đối chiếu hồ sơ, khối lượng, hóa đơn, định mức trước khi gửi lên cơ quan quyết toán. Khi hồ sơ “đi nguyên xi” đến kiểm toán, lỗi thường bị phát hiện và điều chỉnh giảm, nên giá trị quyết toán thấp hơn so với giá trị đã đề xuất.

Xem thêm: Mẫu Quyết Toán Công Trình

3. Hậu quả khi quyết toán công trình bị giảm giá trị

7-sai-sot-khien-quyet-toan-cong-trinh-giam-gia-tri-3

Khi quyết toán công trình bị giảm giá trị, hậu quả thường diễn ra trên cả ba mặt: tài chính, thuế và uy tín/thủ tục của doanh nghiệp hoặc chủ đầu tư.

Giá trị công trình bị cắt giảm kéo theo doanh thu công trình ghi nhận trong kỳ hoặc các kỳ trước phải điều chỉnh giảm (qua hóa đơn điều chỉnh giảm).
Khi doanh thu giảm nhưng chi phí đã bỏ ra vẫn giữ nguyên, lợi nhuận của công trình bị thu hẹp hoặc lỗ, ảnh hưởng kết quả kinh doanh của doanh nghiệp.
Doanh thu phải kê khai theo đúng giá trị quyết toán được duyệt, nên có thể phải điều chỉnh giảm doanh thu, từ đó giảm thuế GTGT đầu ra và thuế TNDN phải nộp.
Nếu trước đó đã kê khai thuế cao hơn thực tế, doanh nghiệp có thể phải điều chỉnh hồ sơ quyết toán thuế, dẫn đến rủi ro bị kiểm tra, thanh tra về kê khai sai.
Chủ đầu tư chỉ chấp nhận thanh toán đúng theo giá trị quyết toán đã được phê duyệt, nên phần trị giá bị cắt sẽ không được chi trả.
Nhà thầu có thể bị “trùm” công nợ, chậm thu tiền, gây áp lực về dòng tiền, thậm chí khó trả nợ vay, trả nợ nhà cung cấp.
Việc quyết toán bị giảm nhiều thường liên quan đến sai sót trong nghiệm thu khối lượng, hồ sơ, định mức, hoặc hạch toán chi phí, khiến doanh nghiệp bị đánh giá yếu về năng lực quản lý dự án, hồ sơ.
Nếu sai sót nghiêm trọng (ví dụ: ghi khống khối lượng, sử dụng hồ sơ không hợp lệ), có thể bị xem xét, xử phạt hành chính hoặc ảnh hưởng đến xếp hạng năng lực, uy tín với các dự án sau.
Khi quyết toán bị giảm, thường phải bổ sung hồ sơ, thương lượng, lập hóa đơn điều chỉnh, đối chiếu lại công nợ, dẫn đến tăng thời gian, chi phí quản lý cho cả chủ đầu tư và nhà thầu.
Nếu hồ sơ sai sót, công trình dễ bị chậm quyết toán, kéo theo thời gian vốn đầu tư bị gắn chậm, ảnh hưởng chỉ số tiến độ của dự án và chủ đầu tư.

Xem thêm: Cách xác định chi phí hợp lý khi quyết toán thuế TNDN

4. Cách hạn chế giảm giá trị quyết toán công trình

Để hạn chế giảm giá trị khi quyết toán công trình, chủ đầu tư và nhà thầu cần kiểm soát chặt khối lượng, hồ sơ, định mức – đơn giá và quy trình nội bộ ngay từ thi công, nghiệm thu, chứ không chỉ “chạy nước rút” khi lập hồ sơ quyết toán.

Nghiệm thu khối lượng đúng thực tế, đúng bản vẽ thiết kế điều chỉnh, ghi rõ diện tích, chiều dài, số lượng, loại vật tư… vào biên bản, không “ước” hoặc ghi khống.
Lập hồ sơ nghiệm thu đầy đủ, có ký nhận của 3 bên (chủ đầu tư – tư vấn – nhà thầu) để khi quyết toán dễ chứng minh.
Thường xuyên cập nhật định mức, đơn giá theo Quyết định của Bộ Xây dựng/Sở Xây dựng, địa phương, tránh áp đơn giá cũ, chưa điều chỉnh.
Đảm bảo dự án có đầy đủ quyết định đầu tư, phê duyệt dự toán, phê duyệt thiết kế, phụ lục hợp đồng, điều chỉnh giá hợp đồng… để các chi phí không rơi vào “trắng” hay “không có cơ sở”.
Tất cả chi phí phát sinh (di dời, gia cố, tăng khối lượng…) phải có phụ lục hợp đồng, biên bản thương lượng, quyết định chủ đầu tư phê duyệt, tránh hạch toán chi phí “tự ý”.
Hạn chế thanh toán vượt giá trị hợp đồng (kể cả hợp đồng có điều chỉnh) để tránh bị “đóng sala” khi quyết toán.
Trước khi lập hồ sơ quyết toán, tổ chức kiểm tra nội bộ: đối chiếu hồ sơ, hóa đơn, biên bản nghiệm thu, khối lượng so với bản vẽ, so với giá trị đã xuất hóa đơn.
Thu thập tất cả biên bản, chứng từ, điều chỉnh giá, phụ lục hợp đồng, làm báo cáo giải trình rõ ràng ngay từ đầu để dễ bảo vệ khi kiểm toán.
Sớm trao đổi với chủ đầu tư, tư vấn kiểm toán về khối lượng, đơn giá, điều chỉnh giá; thống nhất cách xử lý trước khi phê duyệt quyết toán.
Nếu phải điều chỉnh giảm, lập hóa đơn điều chỉnh giảm đúng quy định và kê khai thuế kịp thời, tránh bị thanh – kiểm tra thuế do chênh lệch doanh thu.

Quyết toán công trình là một quá trình đòi hỏi sự tỉ mỉ và am hiểu pháp luật, bởi việc mắc phải 7 sai sót sẽ khiến cho việc quyết toán công trình bị giảm giá trị, gây tổn thất lợi nhuận, doanh thu. Việc đầu tư vào khâu hồ sơ ngay từ ngày đầu thi công sẽ giúp doanh nghiệp tránh được những tổn thất tài chính không đáng có.

Dùng thử phần mềm kế toán doanh nghiệp xây dựng EasyBooks ngay hôm nay để quản lý sổ sách, hóa đơn và quyết toán thuế TNDN nhanh chóng, chính xác; đồng thời chuẩn hóa dữ liệu kế toán, sẵn sàng cho đối chiếu và kiểm toán

ĐĂNG KÝ NHẬN TƯ VẤN VÀ DÙNG THỬ MIỄN PHÍ

Gửi thông tin thành công, Easybooks sẽ liên hệ sớm nhất đến với quý khách hàng!

Trên đây, EasyBooks đã giúp bạn tìm hiểu “7 Sai sót khiến quyết toán công trình bị giảm giá trị“. Hy vọng thông tin này hữu ích tới quý bạn đọc, từ đó nâng cao hiệu quả quản trị và phát triển bền vững.

———————————

EASYBOOKS – TỰ ĐỘNG HOÁ NGHIỆP VỤ KẾ TOÁN

EasyBooks đáp ứng đầy đủ nghiệp vụ quản trị tài chính kế toán cho mọi doanh nghiệp theo thông tư 99/2025/TT-BTC,133/2016/TT-BTC và 152/2025/TT-BTC
Đưa ra cảnh báo cho kế toán khi hạch toán không hợp lệ, tồn quỹ âm – kho âm và không tuân thủ các nguyên tắc kế toán.
Tất cả tính năng và hệ thống báo cáo của phần mềm được xây dựng dựa trên quy chuẩn chung của Bộ Tài chính.
EasyBooks nâng cấp ứng dụng MIỄN PHÍ khi có thay đổi về chính sách kế toán, thuế, nghị định, thông tư.
Đánh giá hiệu quả kinh doanh chi tiết và tối giản thao tác, giảm thời gian nhập liệu chứng từ cho kế toán.