Công thức tính lợi nhuận là gì? Cập nhật 2026

1. Khái niệm lợi nhuận là gì?

Lợi nhuận (Profit) là chỉ số thể hiện sự chênh lệch giữa tổng doanh thu và tổng chi phí đầu tư, phát sinh từ các hoạt động sản xuất kinh doanh của một doanh nghiệp. Đây là một trong những chỉ số quan trọng nhất để đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Chỉ số lợi nhuận phản ánh rõ nhất về tình hình tài chính và kinh doanh của doanh nghiệp trong một khoảng thời gian nhất định.

Quan trọng hơn, lợi nhuận còn là cơ sở để các nhà đầu tư đánh giá khả năng sinh lời và tiềm năng phát triển của doanh nghiệp. Thông qua việc phân tích chỉ số lợi nhuận, nhà đầu tư có thể đưa ra quyết định về việc đầu tư vào doanh nghiệp, dựa trên những dự báo về tương lai về sự tăng trưởng và sự bền vững của lợi nhuận.

Với vai trò quan trọng như vậy, lợi nhuận không chỉ đơn thuần là một chỉ số tài chính mà còn là một công cụ chiến lược quan trọng trong việc định hướng phát triển kinh doanh và thu hút đầu tư cho một doanh nghiệp.

Xem ngay: Lợi Nhuận Kế Toán Là Gì? Phân Biệt Lợi Nhuận Kế Toán Và Kinh Tế

2. Phân loại lợi nhuận

Trong hoạt động kinh doanh, lợi nhuận được chia thành nhiều loại nhằm phản ánh hiệu quả ở từng giai đoạn của quá trình tạo doanh thu. Ba chỉ tiêu được sử dụng phổ biến nhất gồm lợi nhuận gộp, lợi nhuận trước thuế (EBT) và lợi nhuận sau thuế (PAT).

Xem ngay: Phân Biệt Giữa Biên Lợi Nhuận Gộp Và Biên Lợi Nhuận Ròng

3. Vai trò của lợi nhuận

Đối với doanh nghiệp

Lợi nhuận là điều kiện sống còn để doanh nghiệp duy trì hoạt động: nó đảm bảo khả năng trả nợ, chi trả chi phí cố định, đồng thời tạo nguồn vốn để tái đầu tư, mở rộng sản xuất hoặc nâng cấp công nghệ. Doanh nghiệp có lợi nhuận ổn định cũng dễ tiếp cận các khoản vay hơn nhờ uy tín tài chính tốt. 

Đối với người lao động

Khi lợi nhuận doanh nghiệp tăng trưởng, người lao động là đối tượng hưởng lợi trực tiếp: mức lương, thưởng và các chế độ đãi ngộ thường được cải thiện tương ứng. Ngoài thu nhập, một doanh nghiệp làm ăn có lãi cũng mở ra nhiều cơ hội thăng tiến và tạo tâm lý yên tâm gắn bó lâu dài, từ đó thúc đẩy người lao động làm việc hiệu quả và gắn kết hơn với tổ chức.

Đối với nền kinh tế

Ở quy mô rộng hơn, lợi nhuận của từng doanh nghiệp cộng gộp lại chính là động lực tăng trưởng của nền kinh tế. Doanh nghiệp có lãi càng cao thì nghĩa vụ thuế thu nhập doanh nghiệp nộp vào ngân sách nhà nước cũng càng lớn, tạo nguồn lực để đầu tư cho hạ tầng và các mục tiêu công cộng. Vì vậy, sức khỏe lợi nhuận của khu vực doanh nghiệp thường được xem là một chỉ báo cho sức khỏe chung của nền kinh tế.

Đăng ký dùng thử miễn phí Phần mềm kế toán doanh nghiệp EasyBooks ngay hôm nay để quản lý tài chính hiệu quả, tối ưu chi phí và gia tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp của bạn!

ĐĂNG KÝ NHẬN TƯ VẤN VÀ DÙNG THỬ MIỄN PHÍ

Chọn sản phẩm quan tâm * Phần mềm kế toán doanh nghiệp Phần mềm kế toán dịch vụ Phần mềm kế toán hộ kinh doanh Phần mềm kế toán hành chính sự nghiệp Khác

ĐĂNG KÝ

Gửi thông tin thành công, Easybooks sẽ liên hệ sớm nhất đến với quý khách hàng!

4. Công thức tính lợi nhuận

4.1. Công thức tính lợi nhuận gộp

Lợi nhuận gộp = Tổng doanh thu thuần- Giá vốn hàng bán

Trong đó: 

• Tổng doanh thu thuần = Doanh thu – Các khoản giảm trừ doanh thu
• Doanh thu thuần: Là khoản doanh thu còn lại sau khi doanh nghiệp đã trừ các khoản giảm trừ doanh thu như chiết khấu thương mại, giảm giá hàng bán và hàng bán bị trả lại. Đây là chỉ tiêu phản ánh giá trị thực tế doanh nghiệp thu được từ hoạt động bán hàng và cung cấp dịch vụ.
• Giá vốn hàng bán: Là toàn bộ chi phí trực tiếp cấu thành nên hàng hóa hoặc dịch vụ đã tiêu thụ trong kỳ, bao gồm chi phí nguyên vật liệu, nhân công trực tiếp và chi phí sản xuất. Chỉ tiêu này không bao gồm chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp.
• Các khoản giảm trừ doanh thu: Là những khoản làm giảm doanh thu ghi nhận ban đầu, bao gồm chiết khấu thương mại, giảm giá hàng bán và hàng bán bị trả lại theo quy định. Việc xác định đầy đủ các khoản giảm trừ giúp doanh nghiệp tính chính xác doanh thu thuần và lợi nhuận.

4.2. Công thức tính lợi nhuận trước thuế (EBT)

Lợi nhuận trước thuế = Tổng doanh thu – Chi phí cố định – Chi phí phát sinh

Trong đó:

• Tổng doanh thu: Là toàn bộ số tiền doanh nghiệp thu được từ hoạt động bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ trong kỳ kế toán trước khi trừ các khoản giảm trừ doanh thu. Dữ liệu này thường được ghi nhận trên hóa đơn bán hàng, chứng từ bán ra và sổ kế toán.
• Chi phí cố định: Là những khoản chi phí ít thay đổi theo sản lượng hoặc doanh thu, chẳng hạn như chi phí thuê mặt bằng, tiền lương nhân viên, khấu hao tài sản cố định, chi phí quản lý và một số chi phí sản xuất cố định khác.
• Chi phí phát sinh: Là các khoản chi phí phát sinh trong quá trình hoạt động của doanh nghiệp ngoài các khoản chi phí thường xuyên, có thể bao gồm chi phí sửa chữa, bồi thường, xử lý sự cố hoặc các khoản chi khác phục vụ hoạt động kinh doanh.

4.3. Công thức tính lợi nhuận sau thuế (lợi nhuận ròng)

Cách tính lợi nhuận sau thuế theo tổng doanh thu và chi phí

Lợi nhuận sau thuế (Net Profit) là khoản lợi nhuận doanh nghiệp còn lại sau khi đã thanh toán toàn bộ chi phí hoạt động và hoàn thành nghĩa vụ thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN). Đây là chỉ tiêu quan trọng phản ánh hiệu quả kinh doanh cũng như khả năng tạo lợi nhuận của doanh nghiệp.

Công thức tính như sau:

Lợi nhuận sau thuế = Tổng doanh thu − Tổng chi phí − Thuế thu nhập doanh nghiệp

Trong đó:

• Tổng doanh thu: Là toàn bộ số tiền thu được từ hoạt động bán hàng và cung cấp dịch vụ trong kỳ. Nếu doanh nghiệp chỉ kinh doanh một loại sản phẩm, doanh thu có thể xác định theo công thức: Tổng doanh thu = Giá bán × Số lượng sản phẩm bán ra

• Tổng chi phí: Bao gồm toàn bộ khoản chi phát sinh để duy trì hoạt động kinh doanh, chẳng hạn như:
  • Chi phí sản xuất và kinh doanh (nguyên vật liệu, nhân công, vận chuyển, khấu hao tài sản…);
  • Chi phí tài chính (lãi vay, chi phí đầu tư tài chính…);
  • Chi phí bán hàng, quản lý doanh nghiệp và các khoản chi hoạt động khác.
• Thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN): Là khoản thuế doanh nghiệp phải nộp trên phần thu nhập chịu thuế theo quy định của pháp luật. Hiện nay, thuế suất phổ thông là 20%; tuy nhiên, một số lĩnh vực đặc thù hoặc doanh nghiệp được ưu đãi đầu tư có thể áp dụng mức thuế suất khác theo quy định hiện hành.

Cách tính lợi nhuận sau thuế khi biết lợi nhuận trước thuế

Trong trường hợp đã xác định được lợi nhuận trước thuế, doanh nghiệp có thể tính lợi nhuận sau thuế nhanh hơn bằng công thức:

Lợi nhuận sau thuế = Lợi nhuận trước thuế × (1 − Thuế suất thuế TNDN)

Trong đó:

• Lợi nhuận trước thuế: Là phần lợi nhuận doanh nghiệp đạt được sau khi đã trừ toàn bộ chi phí hoạt động nhưng chưa tính thuế thu nhập doanh nghiệp.
• Thuế suất thuế TNDN: Là tỷ lệ thuế áp dụng đối với thu nhập chịu thuế của doanh nghiệp. Mức thuế suất phổ thông hiện nay là 20%, trong khi một số ngành nghề hoặc dự án đầu tư được hưởng ưu đãi hoặc áp dụng mức thuế suất riêng theo quy định của pháp luật.

Ý nghĩa của chỉ số lợi nhuận

• Lợi nhuận > 0: doanh nghiệp đang kinh doanh có lãi, cần duy trì và tìm cách mở rộng.
• Lợi nhuận = 0: doanh nghiệp hòa vốn; nếu tình trạng kéo dài cần rà soát lại chi phí và chiến lược kinh doanh.
• Lợi nhuận < 0: doanh nghiệp đang lỗ, cần cắt giảm chi phí không cần thiết và đẩy mạnh doanh số để cải thiện dòng tiền.

Tìm hiểu thêm: Lợi Nhuận Trước Thuế Là Gì? Cách Tính Lợi Nhuận Trước Thuế

5. Cách gia tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp

Mỗi doanh nghiệp tuỳ thuộc vào điều kiện và tình hình cụ thể của mình sẽ có các biện pháp khác nhau nhằm nâng cao lợi nhuận cho công ty. Tuy nhiên, dưới góc độ lý luận chung, EasyBooks xin đề cập tới một số giải pháp mang tính chất khái quát như sau:

• Mở rộng tệp khách hàng tiềm năng: Doanh nghiệp cần triển khai các chiến lược quảng bá hiệu quả, phù hợp với định hướng phát triển, nhằm thu hút nhiều khách hàng tiềm năng hơn. Các phương thức phổ biến có thể kể đến như quảng cáo trên báo chí, truyền hình, mạng xã hội, quảng cáo trực tuyến (Google Ads, Facebook Ads) hoặc thông qua các chiến dịch tiếp thị liên kết.
• Gia tăng số lượng giao dịch: Việc nâng cao trải nghiệm và tiện ích cho khách hàng là yếu tố quan trọng giúp thúc đẩy doanh số. Doanh nghiệp có thể áp dụng các biện pháp như cung cấp dịch vụ giao hàng nhanh, chăm sóc khách hàng chuyên nghiệp, mở rộng danh mục sản phẩm/dịch vụ, áp dụng chương trình khách hàng thân thiết, hoặc triển khai các chính sách ưu đãi đặc biệt.
• Tối ưu tỷ suất lợi nhuận: Để nâng cao tỷ suất lợi nhuận, doanh nghiệp có thể tập trung vào các sản phẩm/dịch vụ có thương hiệu riêng, phát triển nhãn hiệu độc quyền, hạn chế chính sách chiết khấu sâu, tận dụng các nền tảng thương mại điện tử, đẩy mạnh hình thức bán hàng qua livestream, ứng dụng di động hoặc website. Việc đa dạng hóa kênh bán hàng không chỉ giúp tiếp cận nhiều khách hàng hơn mà còn tối ưu hiệu quả kinh doanh, gia tăng lợi nhuận bền vững.
• Kiểm soát và cắt giảm chi phí: Doanh nghiệp cần rà soát và tối ưu các khoản chi phí hoạt động như chi phí nguyên vật liệu, vận hành, nhân sự, marketing,… bằng cách áp dụng công nghệ, tự động hóa quy trình hoặc đàm phán với nhà cung cấp. Cắt giảm chi phí hợp lý giúp tăng biên lợi nhuận mà không ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm/dịch vụ.
• Nâng cao chất lượng sản phẩm/dịch vụ: Cải thiện chất lượng sản phẩm hoặc dịch vụ không chỉ giúp tăng giá trị thương hiệu mà còn tạo ra sự khác biệt trên thị trường, từ đó thu hút và giữ chân khách hàng. Việc nâng cao chất lượng cũng giúp doanh nghiệp định giá sản phẩm cao hơn, tăng lợi nhuận mà vẫn duy trì sự hài lòng của khách hàng.

Xem ngay: Kế toán hoạt động là gì?

Trên đây, EasyBooks đã giúp bạn tìm hiểu về “Công thức tính lợi nhuận“. Hy vọng thông tin này hữu ích tới quý bạn đọc.

Đăng ký ngay form dưới đây để nhận bảng giá phần mềm kế toán doanh nghiệp EasyBooks với ưu đãi tốt nhất! Nhanh tay để không bỏ lỡ!

———————————

EASYBOOKS – TỰ ĐỘNG HOÁ NGHIỆP VỤ KẾ TOÁN

• EasyBooks đáp ứng đầy đủ nghiệp vụ quản trị tài chính kế toán cho mọi doanh nghiệp theo thông tư 99/2025/TT-BTC,133/2016/TT-BTC và 152/2025/TT-BTC
• Đưa ra cảnh báo cho kế toán khi hạch toán không hợp lệ, tồn quỹ âm – kho âm và không tuân thủ các nguyên tắc kế toán.
• Tất cả tính năng và hệ thống báo cáo của phần mềm được xây dựng dựa trên quy chuẩn chung của Bộ Tài chính.
• Tích hợp Cổng T-VAN cho phép lập, gửi và nhận hồ sơ thuế điện tử trực tiếp trên phần mềm, giúp tiết kiệm thời gian và đảm bảo tuân thủ pháp lý.
• EasyBooks nâng cấp ứng dụng MIỄN PHÍ khi có thay đổi về chính sách kế toán, thuế, nghị định, thông tư.
• Đánh giá hiệu quả kinh doanh chi tiết và tối giản thao tác, giảm thời gian nhập liệu chứng từ cho kế toán.

Liên hệ để được tư vấn về phần mềm kế toán

Hotline mua hàng: 0869 425 631

Zalo mua hàng: Zalo Easybooks

Facebook: Facebook phần mềm kế toán EasyBooks

Group trao đổi: Cộng đồng hỗ trợ Phần mềm kế toán EasyBooks – SOFTDREAMS

Trụ sở chính: Tầng 3, tòa nhà CT5AB, Khu đô thị Văn Khê, Phường Hà Đông, Thành phố Hà Nội, Việt Nam

Chi nhánh: Số H.54 đường Huỳnh Tấn Chùa, phường Đông Hưng Thuận, TP Hồ Chí Minh

Chia sẻ bài viết: